Kilka lat temu znowelizowano w Polsce prawo w takim kierunku, aby upowszechnić mediacje jako skuteczną metodę rozwiązywania sporów oraz zwiększyć liczbę spraw, które w trakcie trwania procesu sądowego lub jeszcze przed jego rozpoczęciem, kończyły się zawarciem ugody.

Efektem  zmian w prawie jest, między innymi to, że obecnie sąd na każdym etapie postępowania zachęca strony do podjęcia mediacji. Ale choć do mediacji strony konfliktu są zachęcane przez sąd, a w ich prowadzeniu pomagają profesjonalne ośrodki mediacyjne, w których można poprosić o pomoc na każdym etapie prowadzonego sporu, jednak praktyka pokazuje, że wciąż odsetek spraw zakończonych ugodą jest stosunkowo niewielki.

Czym są mediacje? Najprościej mówiąc, mediacje to pozasądowa metoda rozwiązywania sporów. Polegają one na dobrowolnym udziale skonfliktowanych stron, które przy pomocy mediatora dochodzą do porozumienia w spornej kwestii. Mediacje doskonale sprawdzają się zarówno w sporach w sprawach cywilnych jak i
handlowych, bowiem wypracowany przy pomocy mediatora kompromis jest skonstruowany w taki sposób, by w wystarczający sposób satysfakcjonował obie strony konfliktu, a jednocześnie pozwalał na uniknięcie często długiego i kosztownego procesu sądowego.

Impulsem do zmian przepisów był fakt, że tylko 1% procesów sądowych w Polsce kończyło się ugodami. Ustawodawca zmieniając przepisy chciał zwiększyć ten odsetek. W praktyce jednak na 10 spraw skierowanych przez sąd do mediacji tylko 2 kończą się zawarciem ugody.

Adwokat Marcin Kotowski Kancelaria adwokacka Kotowski i Współpracownicy: www.adwokatolsztyn.pl

Istotą mediacji jest doprowadzenie do ugodowego, a zarazem satysfakcjonującego wszystkie strony konfliktu, rozwiązania, a całość prowadzona jest na drodze dobrowolnych negocjacji, które prowadzone są przy udziale trzeciej, neutralnej zarówno wobec stron konfliktu jak i przedmiotu konfliktu, tak zwanego mediatora. Osoba mediatora jest centralną osobą procesu mediacji, którego profesjonalizm i neutralność zarówno wspiera przebieg negocjacji, łagodzi powstające napięcia i szuka różnych możliwości prowadzących do wypracowania satysfakcjonującego wszystkich kompromisu.

Inną immanentną cechą mediacji jest dobrowolność. Nikt nie może zmusić stron do podjęcia mediacji, ani narzucić jakiegokolwiek rozwiązania istniejącego sporu, wręcz przeciwnie musi on być zaakceptowany przez wszystkie strony zaangażowane uczestniczące w procesie mediacji. Dobrze prowadzona mediacja pozwala na nawiązanie dialogu pomiędzy podmiotami zaangażowanymi w spór, prowadzi do wyjaśnienia spornych kwestii oraz ustalenie satysfakcjonującego obie strony kompromisu, a w efekcie mediacja pozwala na uniknięcie lub przyspieszenie zakończenia procesu sądowego. Mediacja może bowiem być prowadzona zarówna w trakcie sprawy sądowej (i wówczas przyspieszyć rozwiązanie sprawy, na przykład poprzez zawarcie ugody) lub przed wszczęciem postępowania sądowego.

Kto może być mediatorem? Mediatorem może być osoba wskazana przez samych zainteresowanych lub przez sąd. Osoba mediatora zawsze powinna być bezstronna wobec zarówno przedmiotu sporu jak i podmiotów pozostających w konflikcie. Tylko taki mediator może zagwarantować skuteczne prowadzenie mediacji. Listy mediatorów znaleźć można znaleźć w sądach okręgowych (w Olsztynie będzie to Sąd Okręgowy Olsztyn, przy ul. Erwina Kruka 44) oraz na stronach internetowych sądów okręgowych.

Reasumując, dobrze prowadzona mediacja może być oszczędną z zarazem szybką metodą pozasądowego rozwiązywania sporów w sprawach cywilnych i handlowych. Wypracowany przy pomocy mediatora kompromis, ugoda zwiększa także prawdopodobieństwo, że dzięki temu, iż jest wynikiem dobrowolnego porozumienia, będzie przez obie strony skutecznie realizowana, a także może w przyszłości pomóc w utrzymaniu przyjaznych stosunków pomiędzy stronami konfliktu.

Więcej:
https://www.olsztyn.so.gov.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=10&Itemid=14
http://adwokatolsztyn.pl
https://pl.wikipedia.org/wiki/Mediacje